Μια πρόσφατη ανασκαφή σε νεκροταφείο που χρονολογείται από την Εποχή του Χαλκού στην Ιταλία αποκάλυψε τις αρχαιότερες γνωστές ενδείξεις αιμομιξίας μεταξύ πατέρα και κόρης, γεγονός που οδηγεί τους ερευνητές σε υποθέσεις σχετικά με την κοινωνική αποδοχή αυτού του εθίμου.
Στις περισσότερες κοινωνίες, είτε αρχαίες είτε σύγχρονες, η αιμομιξία θεωρείται ταμπού. Αυτή η αντίληψη πιθανώς προέρχεται από την πρόωρη κατανόηση ότι η αναπαραγωγή μεταξύ συγγενών αυξάνει τον κίνδυνο γενετικών ανωμαλιών.
Ωστόσο, ιστορικά παραδείγματα αιμομιξίας έχουν καταγραφεί, με τις πιο γνωστές περιπτώσεις να αφορούν βασιλικές οικογένειες της αρχαίας Αιγύπτου, όπου οι ενώσεις συχνά περιορίζονταν σε δευτέρου βαθμού συγγενείς, όπως αδέλφια.
Η νέα μελέτη, ωστόσο, έφερε στο φως μια εξαιρετική περίπτωση ένωσης πρώτου βαθμού, μεταξύ ενός άνδρα και της ίδιας του της κόρης. Το ερευνητικό έργο πραγματοποιήθηκε στη Grotta della Monaca στην Καλαβρία, η οποία λειτούργησε ως νεκροταφείο για την περίοδο από το 1780 έως το 1380 π.Χ.
Μέσω της ανάλυσης DNA από 23 σκελετούς, οι ερευνητές προσπάθησαν να προσδιορίσουν τις οικογενειακές σχέσεις των ατόμων. Η ανακάλυψη στοιχείων «ακραίας γονικής συγγένειας εξ αίματος» υπερέβη τους αρχικούς τους στόχους.
Οι ερευνητές επί το έργον στο σπήλαιο Grotta della Monaca της Καλαβρίας (Felice Larocca, CRS «Enzo dei Medici»)
Η γενετική ανάλυση αποκάλυψε ότι από τους 23 σκελετούς, οι 6 ανήκαν σε γυναίκες και οι 8 σε άνδρες. Η σύγκριση των μιτοχονδριακών DNA που κληροδοτούνται από τη μητέρα και το χρωμόσωμα Υ που κληροδοτείται από τον πατέρα ανέδειξε διαφοροποιήσεις που υποδηλώνουν διαφορετική καταγωγή μεταξύ των ενοίκων του νεκροταφείου.
Επιπλέον, οι αναλύσεις έδειξαν ότι δύο σκελετοί ανήκαν σε άνδρες συγγενείς πρώτου βαθμού, πατέρα και γιο. Σε πολλές κοινωνίες, τα παιδιά συνήθως θάβονται στους ίδιους τάφους με τους γονείς τους, κάτι που προκαλεί απορίες σχετικά με την πιθανότητα αιμομιξίας.
Σε αυτήν την περίπτωση, ωστόσο, η γενετική ομοιότητα μεταξύ πατέρα και γιου ήταν μεγαλύτερη από αυτή που αναμενόταν, γεγονός που συνιστά την υψηλότερη γενετική ομοιότητα που καταγράφηκε έως σήμερα σε αρχαία γονιδιώματα, σύμφωνα με ανακοίνωση της ερευνητικής ομάδας.
Τα αποτελέσματα της μελέτης δίνουν «αδιαμφισβήτητες ενδείξεις ότι ο νεαρός άνδρας ήταν απογόνων μιας αιμομικτικής ένωσης πρώτου βαθμού», όπως αναφέρεται στην επιθεώρηση Communications Biology. Ωστόσο, ο σκελετός της μητέρας δεν βρέθηκε στο νεκροταφείο.
Η κοινότητα που ζούσε στην περιοχή του νεκροταφείου δεν φαίνεται να ήταν μικρή και δεν παρουσίαζε ιεραρχική ή κληρονομική δομή εξουσίας. Αυτό οδηγεί τους ερευνητές στην υπόθεση ότι «η αναπαραγωγική ένωση ανάμεσα σε γονείς και απογόνους μπορεί να αντανακλά μια κοινωνικά αποδεκτή πρακτική».
Αναρωτιούνται μάλιστα αν αυτός είναι ο λόγος που ο πατέρας ήταν ο μόνος ενήλικος άνδρας που ανιχνεύτηκε σε ένα νεκροταφείο γεμάτο σκελετούς γυναικών και παιδιών.
Είναι, ωστόσο, δύσκολο να καθοριστεί αν αυτή η αιμομιξία ήταν αποτέλεσμα κοινωνικών αποδεκτών πρακτικών ή αν επρόκειτο για μεμονωμένο περιστατικό ή ακόμα και αποτέλεσμα βίας.
Όπως δήλωσε η Αλίσα Μίτνικ, εθνοαρχαιολόγος του Ινστιτούτου Εξελικτικής Ανθρωπολογίας «Μαξ Πλανκ» στη Γερμανία, «η ασυνήθιστη αυτή περίπτωση μπορεί να υποδηλώνει μοναδικές πολιτισμικές συμπεριφορές στην συγκεκριμένη μικρή κοινότητα, αν και η σημασία της παραμένει αβέβαιη».
