Στις αρχές κάθε χρονιάς οι περιβαλλοντολόγοι ανακοινώνουν τις παρατηρήσεις τους αναφορικά με την πορεία αύξησης της μέσης θερμοκρασίας της Γης. Όμως επειδή οι χρονιές αλλάζουν στο βόρειο ημισφαίριο μέσα στο καταχείμωνο, οι αρνητές της κλιματικής κρίσης αντιμετωπίζουν με δυσπιστία ή και με χλεύη τα επιστημονικά ευρήματα.
Φευ, ο κόσμος είναι μεγαλύτερος από την αυλή των αρνητών. Μεγαλύτερος ακόμα και από τους κήπους των 72 στρεμμάτων που περιβάλλουν το Λευκό Οίκο στην Ουάσιγκτον. Και αν η επιστήμη που βασίζεται στη συστηματική μελέτη του φυσικού και κοινωνικού κόσμου μέσω της παρατήρησης και του πειράματος είναι η καλύτερη μέθοδος για την απόκτηση τεκμηριωμένης γνώσης από τον άνθρωπο, η χλεύη αξίζει στους χλευαστές της κλιματικής αλλαγής.
Αξίζει στους χλευαστές της επιστημονικής γνώσης, δηλαδή. Σε όσους εθελοτυφλούν συχνά όχι από άδολη αφέλεια, δεδομένου ότι διάφορα λόμπι με πρώτο αυτό του πετρελαίου δαπανούν δισεκατομμύρια για να εξαγοράσουν επιδραστικά παπαγαλάκια που με την σκοταδιστική προπαγάνδα τους θα προστατεύσουν την υπόληψη και τις πωλήσεις επιχειρηματικών κλάδων εξόχως βλαπτικών για τον πλανήτη και τη ζωή που υπάρχει σ’ αυτόν.
Το κίνημα brownlash – η «καφέ αντεπανάσταση» στην «πράσινη επανάσταση» της περιβαλλοντικής συνειδητοποίησης – το οποίο δρα εδώ και δεκαετίες σε κάθε γωνιά της Γης με κονδύλια του κλάδου εξόρυξης υδρογονανθράκων ως επί το πλείστον, δείχνει ότι η προπαγάνδα γελοιοποίησης της επιστημονικής γνώσης σε ό,τι αφορά το περιβαλλοντικό πρόβλημα ακόμα καλά κρατεί. Μέχρι να καταρρεύσει, βέβαια, όπως κατέρρευσε και η προπαγάνδα υπέρ του καπνίσματος που χρηματοδοτούσαν τουλάχιστον το πρώτο μισό του 20ού αιώνα οι καπνοβιομηχανίες, εξαγοράζοντας ακόμα και γιατρούς.
Απογοήτευση
Η εφετινή ανακοίνωση των στοιχείων που κατέγραψε το Ευρωπαϊκό Παρατηρητήριο του Πλανήτη «Κοπέρνικος» είναι όντως πολύ ανησυχητική για το μέλλον, δεδομένου ότι το 2025 ήταν η τρίτη χρονιά μετά το το 2023 και το 2024 που η μέση θερμοκρασία στη Γη παρέμεινε υψηλότερη κατά 1,5 βαθμό Κελσίου συγκριτικά με το μέσον όρο πριν από τη βιομηχανική επανάσταση του 19ου αιώνα.
Αυτή είναι επομένως η πρώτη φορά σε μια περίοδο τριών συνεχόμενων ετών που έχουμε υπερβεί το όριο αύξησης της μέσης θερμοκρασίας του πλανήτη που καθορίστηκε από τη Συμφωνία του Παρισιού το 2015. Ο χρονικός ορίζοντας για να συγκρατηθεί η αύξηση της μέσης θερμοκρασίας της Γης κάτω από τον 1,5 βαθμό Κελσίου ορίστηκε το 2100. Και επισήμως το όριο αυτό θα ξεπεραστεί μόνο εάν καταγραφούν υπερβάσεις για τουλάχιστον μια δεκαετία.
«Όμως έπειτα από την τριετία 2023-2025, ουδείς μπορεί να αμφισβητήσει ότι οδεύουμε ολοταχώς προς το σενάριο αυτό», παρατηρεί η Μαρί Μπελάν στη γαλλική «Les Echos».
Αναπόφευκτη υπέρβαση
«Ο κόσμος πλησιάζει ακάθεκτος προς το μακροπρόθεσμο ανώτατο όριο θερμοκρασίας που ορίζει η Συμφωνία του Παρισιού. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι θα το ξεπεράσουμε. Το ερώτημα που τίθεται τώρα είναι πώς θα διαχειριστούμε καλύτερα αυτήν την αναπόφευκτη υπέρβαση και τις συνέπειές της στις κοινωνίες των ανθρώπων και το φυσικό περιβάλλον», δήλωσε ο διευθυντής του Τμήματος Κλιματικής Αλλαγής του «Κοπέρνικος», Κάρλο Μπουοντέμπο.
«Οι λόγοι αυτής της εξαιρετικής αύξησης της θερμοκρασίας τα τελευταία τρία χρόνια είναι γνωστοί», γράφει η ρεπόρτερ της «Les Echos». Η Μαρί Μπελάν θυμίζει ότι η κύρια αιτία για την υπερθέρμανση του πλανήτη είναι το επίπεδο των εκπομπών αερίων που προκαλούν το φαινόμενο του θερμοκηπίου και οι οποίοι συνεχίζουν να αυξάνονται.
Συνδράμει τα μάλα σ’ αυτό η δεύτερη τετραετία Τραμπ με τις ανά τον πλανήτη πολλαπλασιαστικές συνέπειές της. Διότι συνολικά η πολιτική της Ουάσιγκτον στρέφει τις κυβερνήσεις (με πρώτες αυτές της άβουλης και ανερμάτιστης Ευρώπης) σε εξόχως αντιπεριβαλλοντικές δράσεις και ανακατευθύνει κονδύλια σε απολύτως καταστροφικές για τον άνθρωπο και τη φύση επενδύσεις, όπως είναι οι επενδύσεις στη (δήθεν) αμυντική βιομηχανία.
Στροφή 180°
Σύμφωνα με στοιχεία του Global Carbon Budget (πρόκειται για μια δεξαμενή σκέψης που μετρά τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα στην ατμόσφαιρα και αξιολογεί τις προσπάθειες περιορισμού των) την χρονιά που πέρασε οι εκπομπές CO2 αυξήθηκαν κατά 1,1% ή κατά σε 38,1 δισεκατομμύρια τόνους σε σύγκριση με το 2024.
Οι ειδικοί του Προγράμματος που έχει εκπονήσει η ΕΕ για την παρατήρηση του κλίματος στον πλανήτη εκτιμούν ότι οι τάσεις δεν είναι ενθαρρυντικές, ιδιαίτερα σε χώρες που έχουν εμπλακεί στην ενεργειακή μετάβαση εδώ και αρκετά χρόνια. Η Γαλλία ανακοίνωσε αυτή την εβδομάδα ότι υπολογίζει ότι οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα θα μειωθούν μόνο κατά 1,6% το 2025. Οι εκτιμήσεις της Γερμανίας φέρουν την ποσοστιαία μείωση των εκπομπών ρύπων κατά 1,5%.
Όσον αφορά τις Ηνωμένες Πολιτείες, η στροφή 180° σε ό,τι αφορά την περιβαλλοντική πολιτική που σηματοδότησε η δεύτερη θητεία του Ντόναλντ Τραμπ είχε ως αποτέλεσμα η αύξηση των ρύπων να εκτιναχθεί κατά 2,4% υψηλότερα την χρονιά που πέρασε, έπειτα από δύο χρόνια μείωσής τους (μιλάμε για τις χρονιές 2023 και 2024, μετά την άρση των περιορισμών της πανδημίας δηλαδή).
«Τα ατμοσφαιρικά δεδομένα του 2025 δίνουν μια πολύ σαφή εικόνα: οι ανθρώπινες δραστηριότητες παραμένουν η κύρια αιτία για τη μεγάλη αύξηση των θερμοκρασιών που παρατηρούμε. Η ατμόσφαιρα του πλανήτη μάς στέλνει ένα μήνυμα, το οποίο πρέπει να το ακούσουμε και να το αντιληφθούμε», δήλωσε ο Λοράνς Ρουίγ, διευθυντής των Υπηρεσιών Ατμοσφαιρικής Παρακολούθησης του «Κοπέρνικος».
Κανείς δεν γλιτώνει
Λόγω αυτών των ασυνήθιστα υψηλών θερμοκρασιών το έτος 2025 κατεγράφη μια διαδοχή κυμάτων καύσωνα που ήταν πιο συχνοί και πιο έντονοι από τον μέσο όρο των προηγούμενων δεκαετιών. Επίσης η περυσινή χρονιά χαρακτηρίστηκε και από μια σειρά πυρκαγιών εκτεταμένης κλίμακας που ξέσπασαν σε πολλές περιοχές του πλανήτη.
Η Ευρώπη κατέγραψε πέρυσι ρεκόρ εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα που συνδέονται με δασικές πυρκαγιές, ιδιαίτερα στην Ισπανία και την Πορτογαλία. Περισσότερες από τις μισές εκτάσεις που κάηκαν το 2025 στην Ευρώπη βρίσκονται σε αυτές τις δύο χώρες.
Οι ΗΠΑ γνώρισαν επίσης εκτεταμένες και ιδιαίτερα καταστροφικές πυρκαγιές στο Λος Άντζελες μέσα στο καταχείμωνο μάλιστα, μόλις πριν από ένα χρόνο. «Καμία χώρα, καμία πόλη δεν γλιτώνει από την υπερθέρμανση του πλανήτη», προειδοποίησε η Σαμάνθα Μπέρτζες, αναπληρώτρια Διευθύντρια Κλιματικής Αλλαγής στο «Κοπέρνικος».
Η Αυστραλή επιστήμονας πιστεύει ότι «το 2026 θα είναι μια από τις πέντε θερμότερες χρονιές που έχουν καταγραφεί ποτέ στον πλανήτη». Ευχή όλων να διαψευστεί – κι ας μιλούν για «δικαίωση» τα παπαγαλάκια.
Πηγή: ΟΤ
